Dünya

Milyarderlerin Seçim Tercihi Belli Oldu: Para Tek Tarafa Akıyor

Milyarderlerin Seçim Tercihi Belli Oldu: Para Tek Tarafa Akıyor
16px
32px

Amerika’nın en büyük siyasi bağışçıları, bu yıl yapılacak Kongre seçimleri öncesinde ağırlıklı olarak Donald Trump’ın Cumhuriyetçi Partisi’ne finansal destek sağlıyor.

Silikon Vadisi’nden Wall Street’e uzanan milyarderler grubu, Cumhuriyetçilerin ara seçim kampanyalarına önemli miktarlarda kaynak aktarıyor.

Financial Times’ın (FT) yaptığı analize göre, ABD’nin en büyük 20 siyasi bağışçısının 16’sı Cumhuriyetçi kampanyalara para verdi. Demokratların öne çıkan büyük destekçisi ise George Soros oldu.

Bazı büyük bağışçılar ise doğrudan parti tercihi yerine kripto para ve kumar sektöründeki düzenlemelerin gevşetilmesini savunan ya da yapay zekaya destek veren adaylara yöneldi.

Ortaya çıkan tablo, ABD seçimlerinde sonuç üzerinde etkili olmak isteyen büyük bağışçıların bir kez daha yüksek miktarlarda para harcadığını gösterdi. Cumhuriyetçiler anketlerde Demokratların gerisinde olmasına rağmen ülkenin en zengin bağışçılarının önemli bölümü finansal desteğini Cumhuriyetçi adaylara yöneltti.

2024 Seçimlerinden Farklı Tablo

Mevcut durum, Kamala Harris’in Donald Trump’tan çok daha fazla bağış topladığı ve kampanya harcaması yaptığı ancak seçimi kaybettiği 2024 başkanlık yarışına kıyasla farklı bir tablo ortaya çıkardı.

1980’den bu yana ABD’de varlıklı kişilerin siyasi bağışlarını inceleyen Stanford Üniversitesi siyaset bilimci Adam Bonica, “Gördüğünüz şey, beklentilerden hafif bir sapma,” dedi.

En büyük bağışçıların Cumhuriyetçilere ağırlık vermesi ABD siyaseti açısından alışılmadık bir durum değil. Ancak Bonica’ya göre bu seçim dönemindeki dağılım “özellikle çarpık.”

2,8 Milyar Doların Üçte Birinden Fazlası 20 Bağışçıdan

Seçimlere yönelik para akışı farklı kanallar üzerinden gerçekleşiyor. Bazı büyük bağışçılar adaylara doğrudan finansman sağlarken bazıları kripto para gibi belirli sektörler çevresinde büyük seçim fonları oluşturuyor.

Daha küçük bir milyarder grubu ise Super PAC (Siyasi Eylem Komitesi) ağları aracılığıyla Temsilciler Meclisi ve Senato yarışlarına kaynak aktarıyor. Bu grupların özellikle harcanan paranın daha fazla etki yaratabildiği ön seçimlere yöneldiği görülüyor.

FT’nin son beyanları inceleyerek yaptığı analize göre, 2025-2026 seçim döneminde şimdiye kadar toplanan 2,8 milyar doların üçte birinden fazlasının kaynağı en büyük 20 mega bağışçı oldu.

Temsilciler Meclisi ve Senato için düzenlenen 30’dan fazla seçim yarışında dış kaynaklı harcamaların üçte birinden fazlası, gelirlerinin en az yüzde 80’ini kişi başına 5 milyon dolar veya üzerinde bağış yapan isimlerden elde eden gruplar tarafından gerçekleştirildi.

Seçim kampanyası harcamalarını takip eden kâr amacı gütmeyen OpenSecrets’in araştırma direktörü Brendan Glavin, “Artık bu ultra zengin mega bağışçılara yönelik ve onlara bağımlı bir sisteme sahibiz,” dedi.

Maga Inc.’in Bütçesi 400 Milyon Dolara Ulaştı

Cumhuriyetçilerin önde gelen bağışçıları, Trump’ın 2024 başkanlık kampanyasını destekleyen Super PAC “Maga Inc.”e de milyonlarca dolarlık kaynak sağladı. Kuruluşun seçim kampanyası için ayırdığı bütçe 400 milyon dolara ulaştı.

Kripto girişimcileri Cameron ve Tyler Winklevoss yaklaşık 11 milyon dolar bağışladı. Silikon Vadisi’nin önde gelen isimlerinden Marc Andreessen ve Ben Horowitz ile eşlerinin katkısı 18 milyon dolar olurken, OpenAI’ın kurucu ortağı Greg Brockman ve eşi 25 milyon dolar verdi.

Maga Inc. şimdiye kadar 10,8 milyon dolar harcayarak Teksas, Tennessee ve Güney Carolina’da Trump’a yakın Cumhuriyetçi isimleri destekledi.

Yeni Seçim Grubundan 89 Milyon Dolarlık Reklam

1 Eylül’de kurulan No Going Back Pac Inc ise onlarca Temsilciler Meclisi ve Senato yarışında 89 milyon doların üzerinde reklam harcaması gerçekleştirdi. Bu paranın en az 10 milyon dolarlık bölümü Pazartesi gününden bu yana kullanıldı.

Maga Inc, söz konusu grupla bağlantısı bulunduğunu doğrulamadı. Buna karşın iki kuruluşun aynı saymanı, adresi ve mevduat bankasını kullandığı belirtildi.

Elon Musk Desteğini Artırıyor

Trump’ın 2024 seçim kampanyası için 250 milyon doların üzerinde harcama yapan Elon Musk da ara seçimler öncesinde Cumhuriyetçilere yönelik desteğini artırıyor.

Musk, büyük bölümü geçen yıl olmak üzere America Pac’a yaklaşık 50 milyon dolar aktardı. Grup, söz konusu kaynağın neredeyse tamamını haziran ayının sonuna kadar harcadı.

Super PAC, eylül ayının başında 8 milyon doların üzerinde bir reklam kampanyasını devreye aldı. ABD basınında Tesla ve SpaceX patronu Musk’ın 2026 seçimleri için toplam 100 milyon dolara kadar harcama yapabileceği öne sürüldü.

Kripto Sektöründen Seçimlere Milyonlarca Dolar

Kripto para sektörü de Trump döneminde artan siyasi etkisini kullanarak sektöre olumlu yaklaşan adaylara destek sağlamak amacıyla seçim döneminin en büyük kampanya fonlarından birini oluşturdu.

Kripto odaklı Super PAC Fairshake, bireysel bağışlarla 99 milyon doların üzerinde kaynak topladı. Paranın neredeyse tamamı Coinbase, Ripple ve Andreessen Horowitz gibi sınırlı sayıdaki şirket ve yatırımcıdan geldi.

Columbia Üniversitesi Hukuk Fakültesi profesörü Richard Briffault, siyasi harcamaların Washington’un yapay zeka, büyük teknoloji şirketleri ve dijital para birimlerine ilişkin kritik kararlar aldığı bir döneme denk geldiğine dikkati çekti.

Fairshake, Illinois’ten Alabama ve Teksas’a kadar farklı seçim bölgelerinde hem Cumhuriyetçi hem de Demokrat adayları destekleyen Super PAC’lere 65 milyon dolar aktardı. Söz konusu grupların tamamı kripto paraların tanıtılması ve savunulması amacıyla oluşturuldu.

Milyarderler Birden Fazla Fon Üzerinden Devrede

Bazı milyarderler birden fazla Super PAC’i finanse ederek destekledikleri adaylarla aralarına ek bir finansman katmanı koyuyor.

Upper Midwest bölgesinin deniz taşımacılığı alanındaki önemli isimlerinden Uihlein ailesi, Wisconsin ve Kentucky’deki Cumhuriyetçi ön seçimlerine odaklanan iki kampanya grubunun finansmanının neredeyse tamamını üstlendi.

Illinois’in milyarder Demokrat Valisi ve olası 2028 başkan adaylarından JB Pritzker ise Demokrat Juliana Stratton’ın ABD Senatosu adaylığını desteklemek amacıyla yaklaşık 9 milyon dolar harcayan bir Super PAC’in topladığı paranın yaklaşık yüzde 80’ini sağladı.

Cumhuriyetçilerin önde gelen milyarder destekçilerinden Citadel CEO’su Ken Griffin de ülkenin farklı bölgelerindeki seçim yarışlarında çeşitli finansman araçlarını kullandı.

Griffin, Wyoming ve Tennessee’de adaylara destek sağlayan “Fighting for Wyoming” ve “American Patriots” gruplarının tek finansörü oldu.

Griffin ayrıca Alaska’da Cumhuriyetçi Senatör Dan Sullivan’ın Demokrat rakibine karşı yaklaşık 2,8 milyon dolar harcayan bir grubun topladığı kaynağın yaklaşık üçte birini karşıladı.

Ön Seçimlerde Milyarder Etkisi

Varlıklı bağışçıların finansal ağırlığı, özellikle Demokratların veya Cumhuriyetçilerin genel seçimi kazanmasının büyük ölçüde kesin görüldüğü bölgelerde düzenlenen parti içi ön seçimlerde belirginleşiyor. Bu bölgelerde ön seçim sonucu, Kongre’ye kimin gideceğini fiilen belirleyebiliyor.

Stanford Üniversitesi’nden Bonica’ya göre bağışçılar, ön seçimlerin erken aşamalarında yapılan harcamaların genel seçim dönemindeki harcamalardan daha etkili olabileceğini fark etmiş olabilir.

Pritzker’ın sağladığı finansman Stratton’ın Illinois’ta zafere ulaşmasına katkı sağladı. Teksas’ta ise büyük ölçüde teknoloji milyarderi Reid Hoffman tarafından finanse edilen Lone Star Rising PAC, Demokrat Senato adayı James Talarico’yu desteklemek amacıyla 15 milyon dolar harcadı.

Bu miktarın 1,5 milyon dolarlık bölümünü Hoffman’ın Talarico’nun ön seçim kampanyasına yaptığı katkı oluşturdu.

Cumhurbaşkanı Erdoğan ile ABD Başkanı Trump New York'ta görüşecekGündem